Chập Điện Âm Tường – Cách Phát Hiện Vị Trí Chập Mà Không Cần Đục Tường
Chập điện âm tường là một trong những sự cố điện khó phát hiện nhất trong nhà ở, phòng trọ, cửa hàng và văn phòng. Khác với dây điện đi nổi, đường dây âm tường nằm phía sau lớp tường nên khi xảy ra chập, người sử dụng thường không thể nhìn thấy vị trí hư hỏng.
Một số trường hợp chỉ biểu hiện bằng việc aptomat nhảy liên tục, mất điện một khu vực, có mùi khét hoặc điện chập chờn. Nếu không xác định đúng nguyên nhân, việc sửa chữa có thể dẫn đến đục tường nhiều vị trí nhưng vẫn không tìm được điểm chập.
Vậy làm thế nào để phát hiện chập điện âm tường? Có thể tìm vị trí dây bị chập mà không cần đục tường ngay từ đầu hay không?
Chập điện âm tường là gì?
Chập điện âm tường là tình trạng đường dây điện được đi bên trong tường, trần hoặc sàn xảy ra sự cố khiến các phần dẫn điện tiếp xúc bất thường hoặc tạo ra đường dẫn có điện trở rất thấp.
Khi đó, dòng điện có thể tăng cao và làm aptomat tự động ngắt.
Dây điện âm tường thường được sử dụng để giúp ngôi nhà gọn gàng, tránh dây điện lộ ra ngoài. Tuy nhiên, khi dây gặp sự cố, việc kiểm tra và sửa chữa phức tạp hơn so với dây điện đi nổi.
Nguyên nhân khiến dây điện âm tường bị chập
1. Dây điện bị lão hóa
Dây điện sử dụng lâu năm có thể bị xuống cấp lớp cách điện.
Khi lớp vỏ bảo vệ bị nứt hoặc hư hỏng, các phần dẫn điện có thể tiếp xúc bất thường và gây sự cố.
2. Chuột cắn dây điện
Dây điện âm tường hoặc dây đi trong trần có thể bị chuột cắn ở các vị trí hộp kỹ thuật, trần giả hoặc khu vực có khoảng trống.
Khi lớp cách điện bị hỏng, nguy cơ chập điện tăng lên.
3. Khoan, đóng đinh làm hư đường dây
Đây là nguyên nhân rất đáng lưu ý khi sửa chữa hoặc cải tạo nhà.
Nếu không biết chính xác vị trí đường dây điện âm tường, việc khoan tường, đóng đinh hoặc bắt vít có thể làm hỏng dây.
4. Dây điện bị quá tải trong thời gian dài
Dòng điện vượt quá khả năng chịu tải của dây có thể khiến dây nóng lên.
Nếu tình trạng kéo dài, lớp cách điện có thể bị lão hóa hoặc cháy, từ đó làm tăng nguy cơ chập.
5. Mối nối nằm trong tường bị lỗi
Một mối nối không đảm bảo có thể phát nhiệt theo thời gian.
Nếu mối nối được đặt bên trong tường và không có hộp nối phù hợp, việc phát hiện sự cố sẽ khó khăn hơn.
6. Tường bị ẩm hoặc nước xâm nhập
Tường bị thấm nước lâu ngày có thể ảnh hưởng đến hệ thống điện.
Đặc biệt cần kiểm tra những khu vực gần:
-
Nhà tắm.
-
Nhà bếp.
-
Ban công.
-
Mái nhà.
-
Đường ống nước.
-
Khu vực từng bị ngập.
Dấu hiệu nhận biết chập điện âm tường
Aptomat nhảy liên tục
Đây là dấu hiệu thường gặp.
Nếu aptomat vừa bật lên đã nhảy và bạn đã ngắt các thiết bị điện nhưng tình trạng vẫn xảy ra, cần xem xét khả năng sự cố nằm trên đường dây.
Mất điện một khu vực
Ví dụ, toàn bộ phòng ngủ mất điện nhưng các khu vực khác vẫn sử dụng bình thường.
Điều này có thể liên quan đến một nhánh điện hoặc đường dây cấp cho khu vực đó.
Có mùi khét nhưng không thấy dây cháy
Nếu có mùi nhựa cháy hoặc mùi khét gần một khu vực tường nhưng không nhìn thấy nguồn phát sinh, có thể cần kiểm tra đường dây phía sau tường.
Tường có dấu hiệu bất thường
Một số trường hợp dây điện gặp sự cố có thể làm khu vực xung quanh nóng hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Tuy nhiên, không nên tự chạm tay vào tường để kiểm tra nếu nghi ngờ đang có sự cố điện.
Điện chập chờn
Một số ổ cắm hoặc thiết bị lúc hoạt động, lúc mất điện có thể liên quan đến đường dây hoặc mối nối.
Tuy nhiên, đây không phải dấu hiệu chỉ riêng của chập điện âm tường.
Chập điện âm tường có nguy hiểm không?
Có.
Đường dây nằm bên trong tường khiến người sử dụng khó quan sát tình trạng thực tế.
Nếu dây bị phát nhiệt hoặc cháy âm ỉ, sự cố có thể kéo dài trước khi được phát hiện.
Ngoài nguy cơ làm mất điện và hư hỏng thiết bị, sự cố điện nghiêm trọng còn có thể làm hư lớp cách điện và ảnh hưởng đến các vật liệu xung quanh.
Vì vậy, khi có dấu hiệu bất thường, không nên tiếp tục sử dụng đường điện chỉ vì "điện vẫn còn".
Có thể tìm vị trí chập điện âm tường mà không cần đục tường không?
Trong nhiều trường hợp có thể khoanh vùng trước khi đục tường.
Thợ điện có thể sử dụng thiết bị đo điện phù hợp để kiểm tra từng mạch và từng nhánh.
Mục tiêu là xác định:
-
Nhánh điện nào đang gặp sự cố.
-
Đường dây nào có vấn đề.
-
Khu vực nào cần kiểm tra kỹ hơn.
-
Vị trí nào có khả năng cần mở tường để sửa.
Điều này giúp hạn chế việc đục tường theo kiểu thử từng vị trí.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp đều có thể xác định chính xác điểm chập mà không cần mở tường. Mức độ chính xác phụ thuộc vào thiết kế hệ thống, loại dây, cách đi dây và tình trạng thực tế.
Cách kiểm tra chập điện âm tường
Bước 1: Ngắt các thiết bị điện
Trước tiên cần loại trừ khả năng một thiết bị điện đang gây chập.
Các thiết bị có thể được ngắt khỏi nguồn nếu việc này hoàn toàn an toàn.
Bước 2: Kiểm tra aptomat
Quan sát tình trạng aptomat:
-
Vừa bật đã nhảy.
-
Bật được một lúc rồi nhảy.
-
Chỉ nhảy khi sử dụng một thiết bị.
-
Chỉ nhảy một nhánh.
-
Aptomat tổng vẫn bình thường nhưng aptomat nhánh bị ngắt.
Thông tin này giúp khoanh vùng nguyên nhân.
Bước 3: Kiểm tra từng nhánh điện
Hệ thống điện trong nhà thường được chia thành nhiều nhánh.
Việc kiểm tra từng nhánh giúp xác định khu vực có vấn đề thay vì phải kiểm tra toàn bộ ngôi nhà cùng lúc.
Bước 4: Đo kiểm đường dây
Đây là bước quan trọng khi nghi ngờ chập điện âm tường.
Thợ điện có thể sử dụng thiết bị đo phù hợp để kiểm tra tình trạng đường dây và xác định nhánh cần xử lý.
Bước 5: Khoanh vùng vị trí cần sửa
Sau khi xác định được nhánh điện gặp sự cố, mới tiếp tục xác định khu vực cần kiểm tra sâu hơn.
Nếu cần mở tường, việc khoanh vùng trước sẽ giúp giảm phạm vi đục phá.
Có nên tự đục tường để tìm dây chập không?
Không nên.
Đây là sai lầm khá phổ biến.
Khi aptomat nhảy, nhiều người đoán đường dây nằm ở đâu rồi đục tường tại vị trí đó.
Nếu đoán sai, vừa mất thời gian vừa làm hư tường.
Nguy hiểm hơn, nếu vẫn còn điện trong đường dây, việc dùng khoan hoặc dụng cụ kim loại để tìm dây có thể gây tai nạn.
Tốt nhất nên ngắt nguồn điện và để người có chuyên môn kiểm tra trước.
Chập điện âm tường nhưng aptomat không nhảy có được không?
Có thể xảy ra trong một số tình huống.
Không phải mọi vấn đề trên đường dây đều khiến aptomat lập tức ngắt.
Ví dụ, một điểm tiếp xúc kém hoặc đường dây bị phát nhiệt có thể chưa tạo ra dòng điện đủ lớn để thiết bị bảo vệ ngắt ngay.
Nếu có mùi khét, tiếng xẹt xẹt, dây nóng hoặc dấu hiệu cháy, vẫn cần kiểm tra ngay cả khi aptomat chưa nhảy.
Chập điện âm tường có sửa được không?
Có.
Phương án sửa phụ thuộc vào vị trí và mức độ hư hỏng.
Một số trường hợp có thể sửa bằng cách xử lý đoạn dây hoặc mối nối phù hợp.
Nếu dây đã hư hỏng nghiêm trọng, có thể cần thay thế đoạn dây hoặc thiết kế lại đường cấp điện.
Với đường dây âm tường, cần cân nhắc phương án sửa sao cho vừa đảm bảo an toàn vừa hạn chế ảnh hưởng đến kết cấu và hoàn thiện của công trình.
Những trường hợp cần kiểm tra chập điện âm tường ngay
Bạn nên kiểm tra sớm nếu:
-
Aptomat liên tục nhảy.
-
Vừa bật điện là aptomat nhảy.
-
Đã rút các thiết bị nhưng aptomat vẫn nhảy.
-
Có mùi khét trong tường.
-
Có tiếng xẹt xẹt.
-
Một khu vực thường xuyên mất điện.
-
Điện chập chờn.
-
Nhà từng bị ngập nước.
-
Dây điện âm tường đã sử dụng lâu năm.
-
Tường từng bị khoan, đóng đinh gần đường dây.
Cách phòng tránh chập điện âm tường
Ngay từ khi lắp đặt hệ thống điện, cần chú ý đến chất lượng dây dẫn và cách bố trí đường điện.
Một số biện pháp nên thực hiện:
-
Sử dụng dây điện phù hợp với tải.
-
Phân chia các nhánh điện hợp lý.
-
Lắp thiết bị bảo vệ phù hợp.
-
Hạn chế các mối nối không cần thiết bên trong tường.
-
Có sơ đồ đường điện nếu đi dây âm tường.
-
Đánh dấu vị trí đường điện trước khi khoan hoặc đóng đinh.
-
Kiểm tra hệ thống điện khi nhà có dấu hiệu xuống cấp.
-
Xử lý chống thấm ở những khu vực có đường điện.
-
Không tự ý thay aptomat bằng loại có dòng định mức lớn hơn.
Sửa chập điện âm tường tại nhà TP.HCM
Khi xảy ra chập điện âm tường, aptomat nhảy liên tục hoặc mất điện một khu vực, điều quan trọng là phải xác định đúng nhánh và vị trí gặp sự cố.
Dịch vụ sửa điện tại nhà có thể kiểm tra:
-
Chập điện âm tường.
-
Dây điện âm tường bị cháy.
-
Aptomat nhảy.
-
Mất điện một khu vực.
-
Ổ cắm bị chập.
-
Dây điện bị chập.
-
Điện chập chờn.
-
Sự cố điện sau khi nhà bị thấm hoặc ngập nước.
Việc kiểm tra bằng thiết bị đo phù hợp trước khi đục tường giúp khoanh vùng khu vực cần sửa, từ đó hạn chế việc phá tường không cần thiết.
Sau khi xác định được nguyên nhân, mới lựa chọn phương án sửa chữa phù hợp với tình trạng đường dây và kết cấu công trình.
Kết luận
Chập điện âm tường là sự cố khó phát hiện nhưng không nên chủ quan. Những dấu hiệu như aptomat nhảy liên tục, mất điện một khu vực, có mùi khét, tiếng xẹt xẹt hoặc điện chập chờn đều có thể là dấu hiệu cần kiểm tra đường dây.
Không nên tự ý đục tường hoặc đóng aptomat nhiều lần để tìm điểm chập. Trước tiên cần ngắt nguồn điện an toàn, loại trừ các thiết bị điện và kiểm tra từng nhánh.
Trong nhiều trường hợp, việc sử dụng thiết bị đo chuyên dụng có thể giúp khoanh vùng vị trí chập trước khi đục tường, giúp quá trình sửa chữa nhanh và hạn chế phá dỡ không cần thiết.
Nếu không xác định được nguyên nhân hoặc nghi ngờ đường dây âm tường bị chập cháy, nên liên hệ thợ điện có chuyên môn để kiểm tra và xử lý an toàn.
